DLACZEGO TWORZYMY W PRZEDSZKOLU GRUPOWE KODEKSY WYCHOWAWCZE?
Opracowała:K.StolarczykW każdym zespole ludzkim, jeśi ma być zachowany
porządek, zapewnione poszczególnym osobom
bezpieczeństwo, a jednocześnie swoboda działania,
muszą istnieć jasne, zrozumiałe dla wszystkich i
możliwe do realizacji przepisy i prawa.
Także każda grupa dziecięca musi posiadać takie
regulatory, jeżeli chcemy, aby dzieci rozwijały się w
atmosferze pogody, radości, wzajemnego
poszanowania, aby w przyszłości dobrze
przygotowały się do udziału w życiu społecznym.
Nasze przedszkole pragnie wychowywać dzieci ku
dobru, czyli tak, aby w przyszłości umiały kachać,
szanować i powstrzymywać się od krzywdzenia
innych oraz tak, aby umiały zadbać też o siebie.
Oznacza to umiejętność pogodzenia własnych
interesów, swojego zdrowia i szczęścia z interesami
i szczęściem innych. Dzieci powinny szanować
własne potrzeby, ale jednocześnie muszą brać pod
uwagę swoich kolegów i nauczycieli. Dzieci uczą się
przez modelowanie i naśladawanie, a także przez
wyciąganie wniosków z własnych błędów.
Podstawowe normy obowiązujące w przedszkolu
obracają się wokół dwóch zasad: bezpieczeństwa i
szacunku. Dzieciom w przedszkolu nie wolno
stwarzać niebezpiecznych sytuacji, krzywdzić
innych, niszczyć cudzej własności, przeszkadzać
innym w pracy lub zabawie. Te ogólne normy są
razem z dziećmi uszczegółowiane. Dzieci myślą
bowiem bardzo konkretnie. Potrzebują
szczegółowych zasad i precyzyjnego określenia
czego nie wolno, a co jest dozwolone.
W naszym przedszkolu staramy się, jeśli tylko jest,
to możliwe, aby dzieci same ustalały własne
zasady, a nie miały je narzucone z zewnątrz.
Jeśli dzieci same ustalą swoje zasady, wtedy w
znacznie większym stopniu biorą odpowiedzialność
za ustalone reguły. Reguły negocjowane są razem z
wychowawcami i wpisywane do KODEKSóW
GRUPOWYCH za zgodą wszystkich dzieci. Podpis
każdego dziecka jest zgodą na ustalone zasady
zachowania. Dzieci w większym stopniu biorą
odpowiedzialność za swoje czyny: „Podpisałem
zasady naszego kodeksu- czuję że powinienem się
do nich stosowac zawsze, nie tylko, kiedy panie
patrzą”.
Nauka norm moralnych jest dla dzieci bardzo
trudna. Dziecko w wieku przedszkolnym jest jeszcze
egocentryczne i najważniejszy jest dla niego jego
własny interes. W przedszkolu musi dostosować
swoje potrzeby i indywidualne pomysły do innych
ludzi. Potrzebna jest mu pomoc. Pomocą jaką
otrzymuje w przedszkolu jest uważne wysłuchanie i
zrozumienie dla jego rozterek. Zawsze jednak
zadaniem nauczyciela jest przypomnienie zasady,
która reguluje nasz kodeks.
W naszym przedszkolu rezygnujemy całkowicie z
kar na rzecz ponoszenia konsekwencji własnych
działań.
Przestrzeganie zasad społecznych musi być
skojarzone przez dzieci z jakąś ważną dla nich
konsekwencją. Jeśli jest nią kara, wówczas uczymy
dziecko przede wszystkim unikania kary. Lęk przed
karą, staje się dominujący, a zachowanie, które do
kary doprowadziło przestaje być ważne.
Konsekwencje mają naturalny związek z
działaniem, które je poprzedza i są związane z
zasadami, jakie obowiązują w naszym przedszkolu.
Egzekwowaniu konsekwencji nie towarzyszy gniew
ani krzyk. Jest to naturalna kolej rzeczy: zrobiłem
coś niewłaściwego, więc to naprawiam. Krzywda lub
szkoda, jeśli została zrobiona "chcący" czyli
specjalnie, wymaga zadośćuczynienia np.: jeśi
dziecko zepsuje czyjąś budowlę, to musi ją
odbudować, jeśi dziecko wyleje wodę, to ją ściera.
Ponieważ dzieci dopiero uczą się przestrzegać
umów i działać zgodnie z kodeksem, czasem
popełniają błędy, zapominają o wspólnych
ustaleniach lub ulegają pokusom. Stosujemy
wówczas tzw. czasowe wyłączenie, podczas
którego dziecko siada na krzesełku obok biurka na
3 do 5 minut. Dostaje dzięki temu sygnał, że złe
zachowanie należy przerwać. Ma czas, żeby
ochłonąć i przypomnieć wspólne zasady. Mija czas i
dziecko wraca do zabawy. Jeżeli dziecko swoim
zachowaniem sprawiło komuś przykrość to powinno
to w jakiś sposób zrekompensować, przede
wszystkim przeprosić. W ten sposob uczymy
odpowiedzialności za swoje postępowanie i dajemy
szansę czynienia dobra. Dziecko zdaje sobie
sprawę, że jeżli czasem zrobi coś złego, to samo
może to naprawić robiąc coś dobrego i zawsze
otrzymuje szansę na poprawę.
